Jinekolojik muayene korkusu: neden olur, nasıl kolaylaşır?

Muayene korkusu neden olur?

Korku çoğu zaman şu kaynaklardan gelir:

• Ağrı beklentisi: Muayenenin acıtacağı düşüncesi.
• Geçmiş deneyim: Daha önce yaşanmış aceleci, ağrılı ya da utandırıcı bir muayene.
• Duyulan hikâyeler: Yakınlardan ya da internetten duyulan olumsuz anlatımlar.
• Kontrol kaybı: Ne olacağını bilmemek ve durduramayacağını düşünmek.
• Mahremiyet: Bedeninin görülmesiyle ilgili utanma.

Vajinismusta beden girişi bir tehdit gibi algıladığı için muayene düşüncesi bile kasılmayı başlatabilir. Bu bir zayıflık değildir. Kaçınma kısa vadede rahatlatır ama uzun vadede korkuyu büyütür. Bu yüzden korkuyu küçük ve güvenli adımlarla ele almak işe yarar.

Muayene neden önemli?

Muayene, şikâyetinize yol açabilecek başka durumları ayırt etmek için yapılır: enfeksiyon, kuruluk, kızlık zarına ait yapısal farklılıklar ya da cilt hastalıkları gibi. Bu durumların tedavisi farklıdır. Örneğin süren bir enfeksiyon varsa önce o tedavi edilir; vajinismus egzersizleri enfeksiyonu çözmez.

Muayene aynı zamanda tedavi planını kişiye göre kurmaya yardım eder. Kasların ne kadar gergin olduğunu, hangi adımdan başlanabileceğini görmek planı somutlaştırır.

Muayene nasıl yapılır?

Muayene her zaman aynı şekilde yapılmaz; şikâyetinize ve hazır oluşunuza göre belirlenir. Genellikle şu seçenekler konuşulur:

• Dış bakı: Yalnızca dış genital bölgeye bakılır; giriş yapılmaz.
• Karından ultrason: Rahim ve yumurtalıklar karın üzerinden değerlendirilir.
• Parmakla kısa muayene: Kasların durumu nazikçe değerlendirilir.
• Spekulum muayenesi: Gerekirse, en küçük boyutla ve siz hazır olduğunuzda.

Hangisinin gerektiği ve hangi sırayla yapılacağı önceden anlatılır. Çoğu zaman en az zorlayıcı adımla başlanır.

Kontrol sizde kalarak nasıl ilerlenir?

Muayenenin kolaylaşması için genellikle şu adımlar konuşulur:

• Önce konuşma: Muayene ilk görüşmede yapılmak zorunda değildir.
• Ne olacağını önceden bilmek: Her adım yapılmadan önce anlatılır.
• Dur deme hakkı: İstediğiniz an durulur; bunu baştan konuşursunuz.
• Küçük adımlar: Önce yalnızca dış bakı ya da karından ultrason gibi daha az zorlayıcı adımlarla başlanabilir.
• Yanınızda biri: İsterseniz eşiniz ya da bir yakınınız eşlik edebilir.
• Nefes ve gevşeme: Muayeneden önce kısa bir nefes çalışması kasılmayı azaltabilir.
• Pozisyon: Size daha rahat gelen bir pozisyon konuşulabilir.

Muayeneden önce neler yapabilirim?

Birkaç pratik öneri muayeneyi kolaylaştırabilir:

• Endişelerinizi ve geçmişteki zor deneyimlerinizi önceden söyleyin.
• Muayeneden önce birkaç dakika yavaş ve derin nefes alın; nefesi tutmamaya çalışın.
• Rahat, kolay çıkarılan kıyafetler seçin.
• Sormak istediklerinizi not alın; o an unutmak sık görülür.
• İsterseniz yanınızda güvendiğiniz birini getirin.

Kasılmayı fark ettiğinizde bunu söylemeniz de yararlıdır. Muayene durur, birlikte nefes alınır ve hazır olduğunuzda devam edilir.

Muayene sırasında ve sonrasında ne olur?

Muayene sırasında her adım yapılmadan önce söylenir: “Şimdi dışarıdan bakacağım”, “Şimdi parmağımı girişe yaklaştıracağım” gibi. Ne olacağını bilmek kasılmayı azaltır. Kasılmayı fark ettiğinizde ya da durmak istediğinizde söylemeniz yeterlidir; muayene durur.

Muayeneden sonra ne görüldüğü ve bunun ne anlama geldiği anlatılır. Bir enfeksiyon, kuruluk ya da yapısal bir farklılık varsa tedavisi konuşulur. Böyle bir neden yoksa ve tablo vajinismusa uyuyorsa, tedavi planı gevşeme çalışmaları ve kademeli egzersizlerle sürer.

Birçok kişi, muayeneyi tamamladıktan sonra bunun kendisi için bir dönüm noktası olduğunu anlatır. Korkulan şeyin kontrol sizdeyken yönetilebilir olduğunu deneyimlemek, sonraki adımları da kolaylaştırır.

Muayeneyi tamamlayamazsam ne olur?

Hiçbir şey kaybedilmez. Muayeneyi yarıda bırakmak bir başarısızlık değildir; nerede zorlandığınızı göstermesi açısından değerli bir bilgidir. Bir sonraki denemede daha küçük bir adımla başlanır ya da önce gevşeme çalışmaları güçlendirilir.

Muayene olmadan tedaviye başlanabilir mi?

Evet. Bilgilendirme, nefes ve gevşeme çalışmaları muayeneden önce başlayabilir. Ancak başka nedenlerin ayırt edilmesi için muayene, siz hazır olduğunuzda planın bir parçası olur. Hızı birlikte belirlersiniz.

Birçok kişi için gevşeme çalışmaları ve ilk egzersiz adımlarından sonra muayeneye gelmek çok daha yönetilebilir olur. Tedavinin genel akışı için: tedavi nasıl ilerler?

Başka bir şehirdeysem ne yapabilirim?

Tedaviye online vajinismus tedavisi ile başlayıp muayeneyi sonraya bırakmak mümkündür. Online seanslarda gevşeme çalışmaları ve ilk egzersiz adımları yapılır. Muayene gerektiğinde muayenehaneye geleceğiniz gün önceden planlanır (online tedavide muayene).